Nghĩ đến chuyện cứ về đến nhà ăn xong là chui tọt vào phòng làm bài tập cũng có chút bất lịch sự, hôm đó tôi ngồi nán lại sau bữa tối để nói chuyện với Faye. Câu chuyện của hai người phụ nữ dù cách biệt tuổi tác thế nào thì rồi cũng xoay sang chủ đề gia đình với hôn nhân, vả lại chính tôi khơi chuyện này ra vì vẫn lấn cấn trong lòng.
Một lần khác ngồi uống cà phê sau bữa tối, Santhosh khoe video “Câu chuyện tình yêu” mà cậu ta làm để ghi lại quá trình đi đến hôn nhân và cả cuộc sống hạnh phúc sau đám cưới của mình. Vợ Santhosh, Vanitha làm nghiên cứu sinh ở Singapore, sau khi về nước một thời gian thì được gia đình sắp đặt để lấy chồng; hai bên cha mẹ gặp nhau trước, khi thuận tình rồi mới đến lượt hai con trẻ hẹn hò. Ba tháng sau đó, đám cưới diễn ra và hơn một năm sau thì cô con gái nhỏ chào đời. Tôi không khỏi ngạc nhiên vì trong xã hội hiện đại như vậy, với những con người hiện đại được giáo dục ở môi trường quốc tế như vậy mà vẫn còn chuyện đám cưới sắp đặt; nhưng ngạc nhiên hơn vì như trường hợp của Santhosh dường đã thách thức quan niệm về hôn nhân hiện đại, về việc phải có tình yêu thì gia đình mới vững bền. Ông bà tôi sống ở thời “cha mẹ đặt đâu con ngồi đó”, nhưng họ sống với nhau đến trọn đời; còn ở thế hệ tôi các cặp đôi thành chồng thành vợ vì tình, nhưng tỷ lệ ly hôn chưa bao giờ cao đến vậy. Chả lẽ hôn nhân tự do, thứ mà nhân loại đấu tranh để giành bằng được, lại là lý thuyết sai lầm?
Có lần Lani kể cho tôi nghe câu chuyện về một người đồng hương của cô. Chị này từng có một đời chồng ở Thái Lan nhưng vì bị bạo hành nên li dị ngay khi đứa con trong bụng chưa chào đời. Được sự giới thiệu của người em họ sống tại Hawaii, chị ấy đến Mỹ và chấp nhận kết hôn với một người chồng hơn mình 30 tuổi nhưng cực kỳ giàu có. “Họ vẫn sống với nhau êm đẹp trong căn biệt thự 4 triệu đô, hàng ngày chị kia chỉ làm nội trợ và nghĩ cách tiêu tiền; thỉnh thoảng cùng nhau đi du lịch”, Lani kể. Faye cũng chứng kiến nhiều trường hợp tương tự ở Hawaii và bà kết luận: Nhiều phụ nữ lấy chồng vì tình yêu nhưng họ vẫn phải làm việc vất vả, còn những người lấy chồng không phải vì tình yêu thì chẳng phải làm gì cũng có một cuộc sống dễ chịu ở đây. Hawaii vì thế mà trở thành thiên đường của những người phụ nữ muốn tìm cho mình một sugardaddy.
Thời tôi còn là thiếu nữ chưa biết chuyện yêu đương, quan điểm “một mái nhà tranh hai trái tim vàng” vẫn chiếm thế thượng phong (hoặc thế hệ ông cha nhồi sọ thanh niên như vậy). Vì khả năng phản biện của phần lớn trẻ con khi đó còn quá thấp nên ít có đứa nào tranh cãi, hoặc tranh cãi một cách yếu ớt và lẻ tẻ vì không có sự hỗ trợ của mạng xã hội như giờ. Lớp trẻ ngay sau tôi vài khóa bắt đầu thay đổi, chúng thực tế hơn (dù bị người lớn gọi là thực dụng) và tuân theo nguyên tắc: Hẹn hò người mình yêu, còn lấy người yêu mình. Cứ hô hào nhau coi khinh vật chất, nhưng nghĩ mà xem, làm sao người ta duy trì được tình yêu khi sống với nhau trong căn nhà dột nát, ẩm thấp, nằm ngửa cũng bị vữa rơi vào mặt, mặc áo thì phải thò tay ra ngoài cửa sổ kia chứ? Vợ chồng cãi cọ nhau cũng vì con ốm đi bệnh viện mà trong ví cạn tiền, ngày đi làm, đêm về còn cắm mặt vào máy tính dịch thuê để có thêm thu nhập, hỏi còn tâm sự để hiểu nhau hơn lúc nào?
Tôi thử làm một phép tính đơn giản thế này: Chị A lấy anh B sau 5 năm yêu đương và họ sống trong điều kiện trung bình. Sau vài năm, họ có 2 đứa con và cuộc sống khó khăn hơn, xung đột nhiều hơn; chị A ngày nào cũng cằn nhằn vì thấy chồng đi làm về muộn không giúp đỡ được gì mà lương vẫn “thấp bền vững”. Đến một ngày kia, anh B gặp một người phụ nữ khác rất mực dịu dàng quyến rũ, thế là bỗng thấy không còn chút tình cảm nào với người vợ suốt ngày cau có và đầy nếp nhăn trên mặt nữa. Khi ra tòa, họ chẳng có gì để chia ngoài bọn trẻ con; thử hỏi khi đó chị A còn gì? Trong một diễn biến khác, chị C lấy anh D sau khi quen nhau 2 tháng chỉ vì anh ta giàu có. Cuộc sống vật chất dư dả, chị C suốt ngày ăn ngon mặc đẹp, con cái đã có osin trông nom, chẳng bao giờ phải cáu gắt nên lúc nào cũng hết sức tuyệt vời trước mặt chồng. Trong tình huống tốt đẹp nhất là tình yêu sẽ đến nhờ sự kết nối của những đứa con; nhưng ngay cả kịch bản xấu nhất xảy ra là anh D “lòng thòng” với cô gái khác và họ ly hôn, thì chị C cũng vẫn còn một phần tài sản để sống sung túc đến cuối đời…
Chủ đề này nếu đem ra bàn thì sẽ tốn cực kỳ nhiều thời gian và năng lượng; mà tôi cũng không có ý định kết luận hay phán xét làm thế nào là đúng hay sai. Chỉ biết từ nhiều năm qua, đàn ông ở Thượng Hải và Singapore đã phải chuẩn bị 3 chìa khóa nếu muốn lấy vợ: chìa khóa nhà, chìa khóa ô tô và chìa khóa két. Đừng nói là nhà tranh, dù có nhà lầu và xe hơi nhưng thiếu tài khoản kha khá ở ngân hàng thì cũng đừng mong lấy được người mình yêu. Thế nên ở mấy xứ “kém văn minh” đó, chuyện lấy nhau vì tình chỉ còn trong tiểu thuyết văn chương. Và Ấn Độ, đất nước của Santhosh nơi vẫn còn hôn nhân sắp đặt đang là nước có tỷ lệ ly hôn thấp nhất toàn cầu: 1%.
No Comment