Chưa tới một tháng mà cây cối ở sân trước của JAIMS đã thay đổi hẳn. Những buổi trưa tôi và Yuka ngồi ăn dưới gốc cây, lá trút như mưa mỗi khi có cơn gió mạnh thổi qua. Bóng râm thưa dần, chúng tôi chuyển vào ăn ở bên trong. Không còn được hưởng khí trời, song đổi lại tôi trở nên gắn bó hơn với Shin và Shingo nhờ những buổi ăn chung.
Trong số các gia đình homestay của JAIMS chỉ có nhà Faye và Bob là nấu cơm tối cho sinh viên, mà Faye thì không biết làm cách nào để nấu vừa đủ ăn, nên ngày nào tôi cũng còn đồ để mang bữa trưa đi. Ban đầu tôi chỉ mang cho Yuka, rồi Santhosh mang cho Shin và sau đó là cả Shingo. Ai cũng bảo bọn tôi may mắn, Santhosh cười ha hả bảo “ở hiền gặp lành”. Đúng là nhờ vậy mà tôi và Santhosh tiết kiệm được khá nhiều, chứ như những người khác trưa nào cũng phải sang Seven-Eleven mua đồ ăn, một tuần tiêu hết cả trăm đô.
Những bữa tối ở nhà Faye khá đa dạng, Bob có thể nấu đủ mọi món từ Á đến Âu. Đó cũng là một biểu hiện của sự đa văn hóa nơi đây. Tôi có thể tìm thấy đủ nguyên liệu để làm nem trong tủ bếp nhà Faye. Mỗi khi định nấu món gì đó cho Santhosh (vì cậu ta không ăn thịt lợn, thịt bò và cá), Bob chỉ cần lên mạng tra công thức, và ngay tối hôm đó trên bàn đã có hoặc curry Ấn Độ, hoặc sukiyaki Nhật Bản. Có hôm tôi còn tìm được chả lá lốt trong ngăn đá, rán lên mang đến lớp, các bạn Nhật ăn xong khen gãy lưỡi – “broke da mouth” theo thổ ngữ Hawaii.
Bữa tối là bữa chính trong ngày ở Mỹ, buổi trưa thì ngay cả thứ Bảy và Chủ nhật mọi người cũng chỉ ăn qua loa cho xong chuyện. Thói quen này trái ngược hẳn với lý thuyết ăn uống khoa học của người Trung Quốc: sáng ăn ngon, trưa ăn no, tối ăn ít. Đồ ăn của họ cũng không thể coi là lành mạnh, thỉnh thoảng vẫn có rau luộc song kiểu gì Faye cũng rưới nước sốt rất mặn lên trên. Món ăn nào cũng quá nhiều bơ, pho mát hoặc các loại chất béo nên tình trạng béo phì ở Hawaii cũng đáng báo động như các bang khác trên toàn nước Mỹ (dù dân ở đây có vẻ vận động nhiều hơn). Tôi từng nghe kể việc khách đi máy bay bị yêu cầu mua hai ghế, cứ tưởng chuyện tiếu lâm hóa ra là thật.
Có lần trên lớp, giáo sư Ordway dạy môn Luật quốc tế và Đạo đức doanh nghiệp kể về trải nghiệm của mình ở Paris và nói hờn: “Đồ ăn ở đó đúng là ngon tuyệt, không hiểu sao người Pháp ăn mãi không béo còn tao thì thành ra thế này đây”. Ở tuổi 70, mỗi lần ông muốn đứng dậy khỏi ghế thì phải lấy đà đến mấy lần, nếu không thì phải dùng chân bơi dần đến gần bàn để bám. Nghe nói thực phẩm chế biến sẵn ở Mỹ sử dụng quá nhiều chất nhân tạo và đó là một trong những nguyên nhân khiến người tiêu thụ chúng tăng cân. Một nguyên nhân khác mà truyền thông phân tích là do sự tiện ích của đồ ăn nhanh làm cho người dân nước này dễ tiếp cận với đồ ăn hơn và nhu cầu ăn vô hình trung cũng tự giác tăng lên. Song riêng khía cạnh này thì tôi thấy không đúng lắm. Đồ ăn sẵn ở Nhật rất tiện, và các bạn Nhật dù ăn lượng thực phẩm ít nhất gấp đôi tôi nhưng vẫn cực kỳ thon thả. Đấy chắc chắn là điều không chỉ người Mỹ mà phần lớn phụ nữ Việt Nam đều muốn: ăn thoải mái mà không sợ tăng cân.
Điều tôi thích nhất trong chuyện ăn ở Hawaii là các bữa tối thứ bảy khi Bob và Faye mời bạn bè thân thiết đến. Ngoài các món ăn ngon, mỗi người mang tới một phong cách khác nhau, một hoàn cảnh khác nhau và tôi có cơ hội được nghe vô vàn câu chuyện thú vị khác nhau. Trước khi ăn, mọi người thường nắm tay nhau và một người đại diện đọc lời cầu nguyện: “Ôi Thiên Chúa nhân từ, người đã cho chúng con thức ăn để nuôi dưỡng cơ thể và tâm hồn, cảm ơn lòng tốt của ngài. Xin ngài hãy ban phước cho những thực phẩm đã nuôi dưỡng chúng con. Xin ngài hãy ban phước cho đôi tay yêu thương đã chuẩn bị bữa ăn này để chúng con được thưởng thức…”. Tôi vốn vẫn thích nghi thức này của các tín đồ Kito giáo, nhưng giờ mới biết là người không tôn giáo ở Hawaii cũng làm như vậy. Nhớ trong chương trình cấp I ngày xưa tôi học có một bài “Cảm ơn bác nông dân” vì đã làm ra hạt gạo để nuôi sống con người, thực sự nó trôi qua tuồn tuột chẳng để lại dấu ấn gì và phần lớn bọn học sinh tụi tôi đều nghĩ: họ trồng trọt để bán còn (bố mẹ) mình lấy tiền mua, sao phải “biết ơn”? Đến giờ các con tôi và bọn trẻ quanh tôi cũng vậy, chúng chưa bao giờ cảm ơn bà hay mẹ, những người cặm cụi cả vài giờ trong bếp vì một bữa ăn ngon. Thực sự tôi cũng không hiểu vì sao đôi lúc từ “cảm ơn” lại khó nói ra đến như vậy với nhiều người ở Việt Nam mình.
No Comment